Μαγειρική σόδα: 12 χρήσεις στον καθαρισμό που θα σε εκπλήξουν

Η μαγειρική σόδα υπάρχει σχεδόν σε κάθε ντουλάπι κουζίνας. Κοστίζει λίγο και δεν έχει έντονες χημικές μυρωδιές. Μπορεί να κάνει πολύ περισσότερα από το να φουσκώνει τα κέικ.

Σε αυτόν τον οδηγό θα βρεις 12 έξυπνες χρήσεις της σόδας στον καθαρισμό του σπιτιού. Για καθεμία θα δεις πώς γίνεται, πόση σόδα χρειάζεσαι και τι να προσέξεις. Στο τέλος θα βρεις και πού δεν πρέπει να τη χρησιμοποιείς.

Τι είναι η μαγειρική σόδα και γιατί καθαρίζει τόσο καλά;

Η μαγειρική σόδα (ή σόδα φαγητού) είναι διττανθρακικό νάτριο. Καθαρίζει με τρεις τρόπους:

1. Τρίβει απαλά. Οι μικροί κόκκοι της λειτουργούν σαν ήπιο λειαντικό. Ξεκολλούν τη βρομιά χωρίς να χαράζουν τις περισσότερες επιφάνειες.
2. Εξουδετερώνει τις οσμές. Δεν σκεπάζει τις κακές μυρωδιές με άρωμα. Αντιδρά με τα όξινα μόρια της μυρωδιάς και τα εξουδετερώνει.
3. Διαλύει το λίπος. Είναι ελαφρώς αλκαλική, με τιμή περίπου 8,3 στην κλίμακα οξύτητας. Γι’ αυτό βοηθά να φύγουν τα λίπη και τα καμένα υπολείμματα.

Σημαντικό: Η σόδα καθαρίζει και αφαιρεί τις οσμές, αλλά δεν είναι απολυμαντικό. Δεν σκοτώνει με βεβαιότητα τα μικρόβια.

12 πράγματα που καθαρίζει η μαγειρική σόδα καλύτερα από το σαπούνι

1. Βρόμικα και δύσοσμα αθλητικά παπούτσια

Τα υφασμάτινα αθλητικά μαζεύουν λάσπη, λεκέδες και άσχημη μυρωδιά. Η σόδα λύνει και τα τρία.

Πώς να το κάνεις:

• Ανακάτεψε 1 κουταλιά της σούπας σόδα με 1 κουταλιά ζεστό νερό, ώσπου να γίνει πάστα.
• Τρίψε τους λεκέδες με μια παλιά οδοντόβουρτσα.
• Άφησε την πάστα 30 λεπτά και ξέπλυνε με ένα υγρό πανί.
• Για τη μυρωδιά, ρίξε λίγη σόδα μέσα στα παπούτσια το βράδυ και τίναξέ τη το πρωί.

Προσοχή: Απόφυγε τη μέθοδο σε δερμάτινα ή σουέτ παπούτσια.

2. Λεκιασμένες κούπες καφέ και τσαγιού

Οι καφέ δακτύλιοι μέσα στις κούπες δεν φεύγουν εύκολα με απλό πλύσιμο. Η σόδα τρίβει απαλά χωρίς σκληρά χημικά.

Πώς να το κάνεις:

• Βάλε 1 κουταλάκι σόδα στην κούπα και λίγες σταγόνες νερό.
• Τρίψε κυκλικά με ένα υγρό σφουγγάρι.
• Για επίμονους λεκέδες, γέμισε την κούπα με ζεστό νερό και 1 κουταλιά σόδα και άφησέ τη όλη νύχτα.
• Ξέπλυνε καλά.

3. Λιπαρός φούρνος με καμένα υπολείμματα

Ο καθαρισμός του φούρνου με σόδα είναι από τις πιο δημοφιλείς χρήσεις της. Δεν χρειάζεσαι σπρέι με έντονες αναθυμιάσεις.

Πώς να το κάνεις:

• Βγάλε τις σχάρες και τα ταψιά.
• Φτιάξε πάστα με μισό φλιτζάνι σόδα και 3 με 4 κουταλιές νερό.
• Άπλωσε την πάστα στα λιπαρά σημεία. Μην βάλεις πάστα στις αντιστάσεις.
• Άφησέ τη 12 ώρες ή όλη τη νύχτα.
• Σκούπισε με υγρό πανί και ξύστρα από πλαστικό.
• Ψέκασε λίγο ξύδι για να φύγουν τα λευκά υπολείμματα και σκούπισε ξανά.

4. Μαυρισμένα ασημικά

Τα μαχαιροπίρουνα από ασήμι μαυρίζουν με τον καιρό. Με σόδα και αλουμινόχαρτο γυαλίζουν ξανά χωρίς τρίψιμο. Δεν δουλεύει το λειαντικό. Η σόδα, το αλουμίνιο και το ζεστό νερό δημιουργούν μια χημική αντίδραση που τραβά το μαύρισμα από το ασήμι.

Πώς να το κάνεις:

• Στρώσε ένα γυάλινο ταψί με αλουμινόχαρτο, με τη γυαλιστερή πλευρά προς τα πάνω.
• Τοποθέτησε τα ασημικά έτσι ώστε να ακουμπούν το αλουμινόχαρτο.
• Ρίξε πολύ ζεστό νερό, ώσπου να τα σκεπάσει.
• Πρόσθεσε 1 κουταλιά της σούπας σόδα για κάθε φλιτζάνι νερό.
• Άφησέ τα από 2 έως 10 λεπτά, ανάλογα με το πόσο μαυρισμένα είναι.
• Ξέπλυνε και στέγνωσε με ένα μαλακό πανί.

Προσοχή: Μην χρησιμοποιείς τη μέθοδο σε αντίκες με επιθυμητή πατίνα ή σε κοσμήματα με κολλημένες πέτρες.

5. Βουλωμένη ή αργή αποχέτευση

Το καθάρισμα με σόδα και ξύδι είναι το πιο γνωστό κόλπο για τον νεροχύτη. Βοηθά σε ελαφριά βουλώματα από λίπη και υπολείμματα φαγητού.

Πώς να το κάνεις:

• Ρίξε μισό φλιτζάνι σόδα στην αποχέτευση.
• Πρόσθεσε 1 φλιτζάνι λευκό ξύδι.
• Περίμενε 5 έως 15 λεπτά, όσο διαρκεί το αφρισμα.
• Ξέπλυνε με πολύ ζεστό νερό.

Καλό να ξέρεις: Η σόδα και το ξύδι εξουδετερώνουν το ένα το άλλο. Ο αφρός βοηθά να ξεκολλήσουν τα υπολείμματα, αλλά για σοβαρό βούλωμα θα χρειαστείς βεντούζα ή υδραυλικό. Μην τα ανακατεύεις ποτέ σε κλειστό δοχείο, γιατί ανεβαίνει η πίεση. Αν έχεις πλαστικές σωληνώσεις, προτίμησε ζεστό και όχι βραστό νερό.

6. Ψυγείο που μυρίζει

Τυριά, ψάρια και ξεχασμένα φαγητά αφήνουν βαριά μυρωδιά. Η σόδα απορροφά και εξουδετερώνει τις οσμές.

Πώς να το κάνεις:

• Βάλε ένα ανοιχτό κουτί ή ένα μπολάκι με σόδα στο πίσω μέρος του ψυγείου.
• Άλλαζέ τη κάθε ένα με τρεις μήνες περίπου.
• Για πλήρη καθαρισμό, διάλυσε 1 κουταλιά σόδα σε 1 λίτρο ζεστό νερό και σκούπισε τα ράφια.

Έξυπνη συμβουλή: Την παλιά σόδα από το ψυγείο μην τη πετάξεις. Ρίξ’ τη στην αποχέτευση του νεροχύτη.

7. Λεκιασμένη επιφάνεια κοπής

Οι ξύλινες και πλαστικές επιφάνειες κοπής κρατούν λεκέδες και μυρωδιές από κρεμμύδι, σκόρδο και ψάρι.

Πώς να το κάνεις:

• Πασπάλισε σόδα σε όλη την επιφάνεια.
• Τρίψε με μισό λεμόνι ή με ένα υγρό σφουγγάρι.
• Άφησέ τη 5 λεπτά και ξέπλυνε με ζεστό νερό.
• Στέγνωσε τη όρθια.

Προσοχή: Η σόδα αφαιρεί τις οσμές, αλλά δεν απολυμαίνει. Μετά από ωμό κρέας ή κοτόπουλο, πλύνε την επιφάνεια με ζεστό νερό και απορρυπαντικό.

8. Βρόμικοι αρμοί στα πλακάκια

Οι αρμοί σε μπάνιο και κουζίνα μαυρίζουν γρήγορα. Με σόδα και μια οδοντόβουρτσα ξαναβρίσκουν το χρώμα τους.

Πώς να το κάνεις:

• Φτιάξε πάστα με 2 μέρη σόδα και 1 μέρος νερό.
• Άπλωσέ τη στους αρμούς.
• Για πιο δυνατό αποτέλεσμα, δοκίμασε 3/4 του φλιτζανιού σόδα, 1/4 του φλιτζανιού οξυζενέ και 1 κουταλιά υγρό πιάτων.
• Άφησε 5 έως 10 λεπτά, τρίψε με την οδοντόβουρτσα και ξέπλυνε.

Προσοχή: Μην χρησιμοποιείς ξύδι σε μάρμαρο ή φυσική πέτρα, γιατί το οξύ τα φθείρει.

9. Καμένες κατσαρόλες και τηγάνια

Το φαγητό κόλλησε και μαύρισε τον πάτο; Μην τρίβεις με σύρμα για μισή ώρα. Άφησε τη σόδα να κάνει τη δουλειά.

Πώς να το κάνεις:

• Γέμισε την κατσαρόλα με νερό, ώσπου να σκεπαστεί το καμένο σημείο.
• Πρόσθεσε 1 κουταλιά σόδα για κάθε λίτρο νερό.
• Βράσε για 10 λεπτά και άφησε να κρυώσει.
• Τρίψε με σφουγγάρι. Τα υπολείμματα θα φύγουν εύκολα.
• Για πολύ καμένα σκεύη, πασπάλισε σόδα, ρίξε ζεστό νερό και άφησέ τα όλη τη νύχτα.

Προσοχή: Απόφυγε τα σκεύη αλουμινίου, γιατί μπορεί να αλλάξει το χρώμα τους. Στα αντικολλητικά μην τρίβεις δυνατά.

10. Λερωμένη σχάρα ψησταριάς

Μετά από ένα καλοκαιρινό ψήσιμο, η σχάρα γεμίζει κολλημένο λίπος και κάρβουνο. Η σόδα το μαλακώνει.

Πώς να το κάνεις:

• Περίμενε να κρυώσει τελείως η σχάρα.
• Φτιάξε πάστα με 1 φλιτζάνι σόδα και λίγο νερό.
• Άπλωσέ τη στη σχάρα και άφησέ τη 1 ώρα ή όλη τη νύχτα μέσα σε μεγάλη σακούλα.
• Τρίψε με συρματόβουρτσα και ξέπλυνε καλά.

11. Θαμπά και κιτρινισμένα φανάρια αυτοκινήτου

Ο ήλιος κιτρινίζει με τον καιρό το πλαστικό των φαναριών. Έτσι μειώνεται και η ορατότητα τη νύχτα. Η σόδα γυαλίζει απαλά την επιφάνεια.

Πώς να το κάνεις:

• Πλύνε το φανάρι με νερό και σαπούνι.
• Φτιάξε πυκνή πάστα με 2 κουταλιές σόδα και λίγο νερό.
• Τρίψε κυκλικά με πανί από μικροΐνες για 3 με 5 λεπτά.
• Ξέπλυνε και στέγνωσε.

Καλό να ξέρεις: Η σόδα βοηθά σε ελαφρύ θάμπωμα. Αν το φανάρι έχει βαθιά φθορά, χρειάζεται ειδικό σετ αποκατάστασης και προστατευτικό βερνίκι.

12. Λεκιασμένα πλαστικά δοχεία φαγητού

Η σάλτσα ντομάτας αφήνει πορτοκαλί λεκέδες και μυρωδιά στα πλαστικά δοχεία. Η σόδα βοηθά να φύγουν και τα δύο.

Πώς να το κάνεις:

• Φτιάξε πάστα με σόδα και λίγο νερό.
• Άπλωσέ τη στους λεκέδες και άφησέ τη όλη τη νύχτα.
• Εναλλακτικά, μούλιασε τα δοχεία σε ζεστό νερό με 2 με 3 κουταλιές σόδα.
• Πλύνε κανονικά και άφησέ τα να στεγνώσουν στον ήλιο. Ο ήλιος βοηθά να ξεθωριάσουν οι λεκέδες από ντομάτα.

Πού να μην χρησιμοποιείς μαγειρική σόδα

Η σόδα είναι ήπια, αλλά δεν ταιριάζει παντού. Απόφυγέ τη σε:

• Σκεύη και επιφάνειες αλουμινίου, γιατί μπορεί να τα θαμπώσει ή να τα λεκιάσει.
• Γυάλινες εστίες κουζίνας, γιατί μπορεί να αφήσει μικρές γρατσουνιές.
• Αντικολλητικά σκεύη, αν τρίψεις δυνατά.
• Γυαλιστερές και καθρεφτιστές επιφάνειες, όπως λακαριστά έπιπλα.
• Μάρμαρο και φυσική πέτρα, ειδικά αν τη συνδυάσεις με ξύδι ή λεμόνι.
• Ξύλινα δάπεδα με βερνίκι, γιατί μπορεί να θαμπώσει το φινίρισμα.

Συμβουλές ασφάλειας για φυσικό καθαρισμό

• Δοκίμαζε πρώτα σε ένα μικρό, κρυφό σημείο.
• Μην κλείνεις σόδα και ξύδι μαζί σε μπουκάλι ή βάζο.
• Φόρα γάντια αν έχεις ευαίσθητο δέρμα.
• Φύλαγε ξεχωριστά τη σόδα του καθαρισμού από τη σόδα της μαγειρικής.
• Για απολύμανση, χρησιμοποίησε κατάλληλο απολυμαντικό προϊόν.

Ερωτήσεις που γίνονται συχνά

Η μαγειρική σόδα είναι το ίδιο με το μπέικιν πάουντερ;

Όχι. Η μαγειρική σόδα είναι καθαρό διττανθρακικό νάτριο. Το μπέικιν πάουντερ περιέχει σόδα, κάποιο όξινο συστατικό και άμυλο. Για καθαρισμό, χρησιμοποίησε μαγειρική σόδα.

Η σόδα απολυμαίνει;

Όχι. Καθαρίζει, τρίβει απαλά και αφαιρεί τις οσμές. Δεν θεωρείται όμως απολυμαντικό.

Πόσο συχνά αλλάζω τη σόδα στο ψυγείο;

Κάθε ένα με τρεις μήνες περίπου. Αν μυρίσει ξανά το ψυγείο, άλλαξέ τη νωρίτερα.

Μπορώ να ανακατέψω σόδα με ξύδι;

Ναι, για άμεση χρήση, όπως στην αποχέτευση. Να ξέρεις όμως ότι εξουδετερώνουν το ένα το άλλο. Μην τα φυλάς ποτέ ανακατεμένα σε κλειστό δοχείο.

Χαράζει η σόδα τις επιφάνειες;

Στις περισσότερες σκληρές επιφάνειες όχι. Μπορεί όμως να χαράξει γυαλιστερά φινιρίσματα, γυάλινες εστίες και αντικολλητικά αν τρίψεις δυνατά.

Συμπέρασμα

Η μαγειρική σόδα είναι ένα φθηνό και απλό εργαλείο για τον καθαρισμό του σπιτιού. Καθαρίζει τον φούρνο, τις κατσαρόλες, τους αρμούς, τα ασημικά και πολλά άλλα. Το μόνο που χρειάζεσαι είναι λίγο νερό, λίγο χρόνο και τη σωστή μέθοδο.

Ξεκίνα με ένα από τα 12 κόλπα σήμερα. Εμείς προτείνουμε την κατσαρόλα που κάηκε ή το ψυγείο. Θα δεις αμέσως τη διαφορά.

Ποια χρήση της σόδας σε εξέπληξε περισσότερο; Γράψε μας στα σχόλια!